sidebar
x
Przekaż dalej

Kredyt hipoteczny a BIK. Rozwalamy miejskie legendy.

W ostatnim czasie wokół BIK i jego oddziaływania na sytuację kredytobiorcy zainteresowanego zaciągnięciem kredytu hipotecznego narosło wiele mitów. Bardzo często spotykam się z różnymi twierdzeniami, które niekoniecznie pokrywają się z rzeczywistością. W związku z tym postanowiłem napisać artykuł „Kredyt hipoteczny a BIK”. W tym wpisie znajdziecie następujące informacje:

Co to jest BIK i do czego służy?
BIK i „urban legend” rozkładamy na czynniki pierwsze.
Czy brak historii kredytowej oznacza brak możliwości uzyskania kredytu hipotecznego?
Jak uzyskać dostęp do raportu BIK?

Kredyt hipoteczny a BIK

BIK czyli Biuro Informacji Kredytowej to baza w której znajdują się informacje o już spłaconych i  obecnie spłacanych produktach kredytowych. W Biurze Informacji Kredytowej przechowywane są następujące dane:

podstawowe dane kredytobiorcy(imię, nazwisko, PESEL, adres zameldowania, adres korespondencyjny, stan       cywilny, seria i nr dowodu osobistego);
rodzaj udzielonego kredytu;
data podpisania umowy kredytowej;
wysokość udzielonego kredytu;
wysokość raty;
okres kredytowania,
data aktualizacji kredytu;
ewentualne opóźnienia;
data spłaty kredytu.

I kilka innych najczęściej nie aktualizowanych przez banki.

BIK z zasady ma pomagać bankom i innym instytucjom finansowym w ustaleniu wiarygodności  kredytowej wnioskodawcy. Wnioskując na przykład o kredyt hipoteczny, kredytobiorca musi zgodzić się na sprawdzenie w bazie BIK. Dzięki temu analityk w banku ma szanse sprawdzić naszą historię kredytową oraz porównać, czy zawarta we wniosku deklaracja dotycząca posiadanych bieżących zobowiązań kredytowych jest zgodna z prawdą. W tym momencie wielu kredytobiorców zaczyna się gubić. Dlatego w tym artykule chciałem przybliżyć kilka ważnych spraw i obalić parę nieprawdziwych obiegowych opinii.

BIK – Biuro Informacji kredytowej działa na podstawie art. 105 ust. 4 Ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo Bankowe (Dz. U. z 2002 r. nr 72, poz.665 z późniejszymi zmianami).

Czy brak historii kredytowej przeszkadza w uzyskaniu kredytu hipotecznego?

Brak historii kredytowej nie jest na dzień dzisiejszy elementem mocno przeszkadzającym w uzyskaniu kredytu hipotecznego. W chwili obecnej tylko Getin Noble Bank nie udziela kredytów mieszkaniowych osobom bez historii kredytowej. Reszta banków podchodzi do tego raczej neutralnie lub uwzględnia ten parametr, oceniając scoring bankowy (a nie każdy bank ocenia klientów na podstawie scoringu). Posiadanie pozytywnej historii kredytowej jest oczywiście plusem. Jej brak natomiast nie przekreśla szans wnioskodawcy na uzyskanie kredytu hipotecznego. W niejasnych sytuacjach ten parametr może zaważyć na ocenie analityka lub punktacji scoringowej, jednak siłę jego oddziaływania  nadal oceniłbym jako niską. Podejrzewam, że w przyszłości  parametr ten może zyskać na znaczeniu w sytuacji, gdyby kredyty hipoteczne były spłacane gorzej niż obecnie. Zachęcam zatem do używania kart kredytowych czy limitów na koncie, ponieważ w ten sposób niskim lub wręcz zerowym kosztem można uwiarygodnić swoją osobę w oczach analityka.

„Jestem w BIK” – czy to dobrze czy źle?

W BIK teoretycznie znajduje się każdy, kto posiada produkt kredytowy (kredyt, karta kredytowa, limit odnawialny itp.). Baza BIK ma na celu zebranie informacji o prawidłowości spłaty zobowiązań Polaków, a następnie odpłatne udostępnienie ich instytucjom finansowym celem oszacowania ryzyka dla konkretnego kredytobiorcy. Samo „bycie w BIK” nie jest niczym złym. Jest to zupełnie normalne, jeśli ktoś korzysta z finansowania zewnętrznego.

Jak banki patrzą na moje obecne zobowiązania kredytowe?

Posiadanie zobowiązań finansowych w dzisiejszych czasach nikogo nie dziwi. Co się dzieje jednak w sytuacji, gdy posiadamy kilka różnego rodzaju zobowiązań kredytowych aż pojawi się nam pomysł kupna nieruchomości? Co banki na to powiedzą. Generalnie trudno doszukiwać się plusów takiej sytuacji(jak wcześniej pisałem sama historia kredytowa nie jest żadnym wymogiem na dziś). Z drugiej strony jeśli masz zdolność kredytową to hulaj dusza – bierzesz kredyt hipoteczny. Rodzai finansowania jest wiele rodzajów. Dokładnie tyle samo sposobów uwzględniania ich w zdolności kredytowej. Poniżej te najczęściej spotykane:

⇒ kredyt gotówkowy, ratalny – najprostsza sprawa bo do zdolności bank bierze pod uwagę do zdolności ratę wykazaną w raporcie BIK.
⇒ karta kredytowa, debet w rachunku, limit odnawialny – jako miesięczne obciążenie bank przyjmie pewien procent wartości udzielonego finansowania. Najczęściej w zakresie 2-5%. Nie ma znaczenia że limit jest nieużywany, karta nie jest aktywowana.
⇒ kredyt z ratą balonową – relatywnie rzadki przypadek. Standardowo banki do zdolności powinny przyjąć całość kredytu jako miesięczne obciążenie co jest oczywistym absurdem. W tych kilku przypadkach w jakich pomagałem za każdym razem wnioskodawca przedstawiał na rachunku potwierdzenie, iż posiada pełen kapitał do spłaty oraz przedstawiał oświadczenie deklarujące terminową spłatę całego kredytu.

Nie jest też do końca tak że pomimo zdolności kredytowej bank udzieli finansowania. Jeśli masz dużo zobowiązań analityk może podjąć decyzję negatywną ze względu na tzw. skłonność do zaciągania kredytów. Bank może się bać że w pewnym momencie przekredytujesz się i utracisz możliwość do terminowego spłacania kredytu hipotecznego.

Jak sprawdzić swój raport BIK?

Od 01.05.2013 r. BIK S.A udostępnił możliwość ściągania raportów online. Wystarczy prosta, aczkolwiek szczegółowa, kilkuetapowa rejestracja, aby mieć dostęp do swoich danych. Wreszcie, chciałoby się rzec ;) Musisz jednak wiedzieć, że w BIK pracują myślący ludzie. Pobieranie darmowego raportu jest tak skonstruowane, że taka możliwość pojawia się dopiero po jakimś czasie od momentu rejestracji. Oczywiście, jeśli chcesz poświęcić 35 PLN na raport płatny, to taki raport możesz mieć dostępny „od ręki”. W dalszym ciągu raport można uzyskać w siedzibie spółki  – Warszawa, ul. Postępu 17, korespondencyjnie lub online poprzez konta banków: PKO BP lub Meritum. Od niedawna można również pobrać raport z BIK poprzez stronę Biura Informacji Kredytowej.

Rejestracja jest możliwa pod linkiem Rejestracja w BIK

Co to są zapytania i jak wpływają na raport BIK?

Jeśli składasz wniosek kredytowy to bank wysyła zapytanie według danych wnioskodawcy min. do BIK. Zapytania kredytowe są również rejestrowane przez BIK. Rozróżniamy kilka rodzajów zapytań:

⇒ Kredytowe – związane z wnioskowaniem o konkretny produkt celem uzyskania informacji na temat historii wnioskodawcy;
⇒ Konsumenckie – mające na celu uzyskanie dostępu przez kredytobiorcę zamierzającego poznać swoją historię kredytową od strony BIK;
⇒ Monitorujące i zarządzające klientem – związane z kontrolą kredytobiorcy i jego obecnej sytuacji kredytowej.

Kredytobiorca powinien uważać tylko na zapytania kredytowe. Jeśli chodzi o kredyty hipoteczne, to sensownym rozwiązaniem jest jednocześnie minimalna i maksymalna liczba trzech zapytań. Jest to standardowa ilość wniosków, jaką składam dla swoich klientów. Klient jest ubezpieczony na wypadek nieotrzymania kredytu, a jednocześnie dla analityka bankowego taka liczba zapytań nie będzie problemowa. Duża liczba zapytań kredytowych może dla analityka oznaczać próbę wyłudzenia/zaciągnięcia kilku kredytów w jednym czasie lub masowe pojawienie się decyzji negatywnych w innych bankach. Niektóre banki określają maksymalną liczbę zapytań kredytowych w okresie 1, 2, 3 miesięcy. Przekroczenie tej liczby może oznaczać decyzję negatywną, nawet jeśli reszta parametrów jest jak najbardziej prawidłowa. Zapytania znikają z historii dostępnej dla analityka bankowego po 12 miesiącach.

Czy scoring BIK ma realny wpływ na moje szanse?

Scoring BIK to punktowa ocena ryzyka kredytowego w odniesieniu do konkretnego kredytobiorcy. Nieprawdą jest przeświadczenie, iż punkty oceniają naszą historię kredytową. Algorytm scoringu wykorzystuje statystykę i na jej podstawie oblicza możliwość zdarzenia negatywnego, czyli niespłacania wnioskowanego kredytu. Algorytm scoringu BIK porównuje profil kredytobiorcy z profilem kredytobiorców spłacających kredyty i na tej podstawie przyznaje punkty. Im bardziej podobny profil wnioskodawcy do grupy kredytobiorców prawidłowo spłacających kredyty, tym wyższa punktacja. Ocena punktowa BIK przyjmuje wartości od 192 do 631. Im wyższa wartość, tym statystycznie niższe ryzyko wystąpienia negatywnego zdarzenia. I odwrotnie: im niższa wartość, tym statystycznie wyższe ryzyko wystąpienia negatywnego zdarzenia.

Punktacja BIK dla kredytu hipotecznego nie ma tak wielkiego znaczenia jak w przypadku kredytów gotówkowych. Niewiele banków uzależnia swoją ofertę od punktacji BIK (robią to np. Getin Noble Bank i Alior). Dla reszty banków istotne są inne czynniki. Podstawa to brak większych, długotrwałych i cyklicznych opóźnień powyżej 30 dni w naszej historii kredytowej. Chociaż nawet w przypadku pojawienia się problemu w tej kwestii istnieją możliwości uzyskania kredytu hipotecznego. Część banków jest w stanie przychylić się do sensownych wyjaśnień niektórych opóźnień. Pomagałem w realizacji kredytów dla ludzi, którzy w przeszłości mieli spore problemy kredytowe, łącznie z przypadkami windykowanymi.

Niezgodność BIK z rzeczywistością

Czasami zdarza się tak że w BIK nie widać spłacanego zobowiązania. Jeśli wnioskujemy o kredyt hipoteczny dobrze jest przygotować się do takiej sytuacji. Należy zgłosić się do banku celem uzyskania zaświadczenia w którym znajdą się następujące dane:

imię i nazwisko;
data podpisania umowy;
rodzaj udzielonego kredytu;
wysokość udzielonego kredytu;
wysokość raty;
terminowość spłat;
data prognozowanej spłaty kredytu.

Trzeba pamiętać, iż uzyskanie takiego zaświadczenia często nie jest możliwe „od ręki”. Niektórym bankom zajmuje to nawet do 4 tygodni.  Alternatywą może być przedstawienie w banku umowy kredytowej wraz z potwierdzeniami dokonywanych spłat. Taka opcja jest do zaakceptowania pod warunkiem że z umowy będzie jasno wynikało, iż rata jest niezmienna (brak oparcia np. o stopę procentową).

Inną sytuacją jest spłacenie kredytu, które nie zostało odnotowane w BIK. Istnieją dwa rozwiązania tego problemu. Pierwsze, łatwiejsze, to uzyskanie zaświadczenia, o którym wspomniałem powyżej. Zaświadczenie takie powinno zawierać potwierdzenie zamknięcia produktu kredytowego. Drugie rozwiązanie to zgłoszenie do banku, w którym kredyt został spłacony i zażądanie zaktualizowania danych w BIK przez ten bank. Aktualizacja takich danych może jednak zająć nawet do kilku miesięcy. Biorąc pod uwagę presję czasową i konieczność uzyskania dokumentu potwierdzającego zamknięcia zobowiązania, pierwszy sposób będzie lepszy. Jest on po prostu szybszy, gdyż uzyskanie zaświadczenia będzie trwało ok. 14 dni.

Usuwanie historii BIK

O ile historia BIK była prawidłowa, to nie można jej usunąć, można ją co najwyżej przenieść do części statystycznej. Część statystyczna nie jest dostępna dla instytucji finansowych sprawdzających kredytobiorcę. Jest ona widoczna w raporcie konsumenckim.

Zasady przechowywania danych w bazie BIK są określone art. 105 ust. 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo Bankowe (Dz. U. Nr 140 poz.939, z późniejszymi zmianami). Zgodnie z tym BIK może przechowywać (nawet po wycofaniu zgody na przetwarzanie danych) i udostępniać informacje o kredytach, jeśli zaległości z tytułu zobowiązań są dłuższe niż 30 dni oraz gdy upłynęło więcej niż 30 dni od daty poinformowania o zamiarze przetwarzania danych bez zgody konsumenta, oraz gdy w tym czasie kredytobiorca nie wyrównał swoich zaległości.

Na rynku działają firmy specjalizujące się w pomocy w przesunięciu historii kredytowej do części statystycznej. Często udaje im się więcej, niż wynika to z ustawy. Przyznam szczerze, że nigdy specjalnie się w to nie zagłębiałem i nie wiem, z czego wynikają takie możliwości. Obecnie od czasu do czasu współpracuję z jedną z takich firm, która w razie potrzeby próbuje pomóc mojemu klientowi. Przestrzegam jednak przed firmami, które pobierają pieniądze z góry. Firma, z którą współpracuję, pobiera pieniądze tylko za wynik swojej pracy.

Podsumowanie

Kończąc wpis „Kredyt hipoteczny a BIK”, chciałbym podkreślić, że nie taki diabeł straszny, jak go malują. Na co dzień spotykam się z wieloma mitami, powielanymi przez osoby nieposiadającej potrzebnej wiedzy. Swoim wpisem chciałem wyprostować kilka powracających jak bumerang spraw.

Zapraszam do przeczytania wpisu jak pozbyć się „złej historii kredytowej”

Cofnięcie zgody na przetwarzanie danych w BIK

Mam nadzieję, że wszystkie lub chociaż większość wątpliwości dotyczących tematu BIK w odniesieniu do kredytu hipotecznego zostało rozwianych. Gdybyście Państwo nie znaleźli w tym wpisie informacji, jakich poszukujecie, proszę o kontakt – z pewnością postaram się pomóc.

  • Kasia

    Czy jeżeli składałam wniosek o kredyt w kwietniu a zapytanie banku w BIK widnieje dopiero pod koniec maja to znaczy ze przez ten czas wniosek sobie przeleżał i nikt z nim nic nie robił? Czy w związku z tym bank może prosić o wypełnienie kolejnego wniosku o kredyt? Dziękuje za odpowiedz i pozdrawiam.

    • Cześć,
      Niekoniecznie. Cześć banków robi zapytanie pod koniec analizy. Każdy bank ma swoje zasady również w tej kwestii. O jakim banku rozmawiamy?
      Pozdrawiam
      Michał Dawidowicz

  • marta

    Witam,mozna prosic jakis kontakt do Pana,np meila?moja sprawa jest dosc dluga do opisania

  • Miska

    Witam.
    Czy mogę dostać namiar na tą firmę z którą Pan współpracuje, chodzi o czyszczenie historii Big

    • Cześć,
      Oczywiście. Nie ma problemu. CzyszczenieBIK.pl. Wspomnij o moim poleceniu jak się skontaktujesz z firmą.
      Pozdrawiam
      Michał Dawidowicz

  • aga

    dziękuję za odpowiedź i pomoc

  • aga

    jest tak, pobierałam raport bik w odstępie trzech tygodni i mając limit w koncie – widać było inną kwotę limitu do spłaty ( zgodnie z tym jak wypłacane były pieniądze), więc banki (na pewno część) przekazują te aktualizacje.
    Ta wiedza jest przydatna w ocenie zdolności kredytowej – na początku miesiąca do splaty pokazuje się mniejsza kwota zobowiązania, czyli teoretycznie większa zdolność a za jakiś czas mniej , zalezy w którym momencie bank wygeneruje zdolność i też nie wiem czy nie jest tak że kilka razy to sprawdzają w ciągu rozpatrzania wniosku przed ostateczną decyzją , bo np. m-bank pyta o limit i o kwotę wykorzystaną, co w takim razie wpisać?

    • Cześć,
      Dla banków liczy się wysokość przyznanego limitu nie wykorzystanego. Banki liczą do zdolności kredytowej procent od przyznanej kwoty. Najczęściej jest to w zakresie 2%-5%.
      Pozdrawiam
      Michał

  • Witam, chciałam się dowiedzieć czy prawdą jest to, że do Bik są wysyłane aktualizacje danych (o splaconych lub trwających zobowiazaniach) ok 10 dnia każdego miesiąca? Z góry dziękuję za odpowiedź

    • Cześć,
      Coś kiedyś słyszałem, ale pewności nie mam. Wydaje mi się że banki mają różne daty aktualizacji.
      Pozdrawiam Michał

Powiązane wpisy